Hoe gevaarlijk zijn e-bike batterijen?
Het risico is klein, zolang je batterij heel is en je oplaadt met de lader die erbij hoort. Toch gaat het geregeld mis. In Nederland weet de brandweer zeker dat batterijen van elektrische fietsen sinds 2020 meer dan 300 branden veroorzaakten. Een Nederlandse veiligheidsregio schat het inmiddels op 250 tot 300 gebouwbranden per jaar.
Ook in België is het een bekend probleem. De FOD Binnenlandse Zaken, Bebat en de brandweer maakten het veilig opladen van fiets- en stepbatterijen in 2022 tot thema van de 14-daagse van de Veiligheid. Een batterijbrand is geen gewone brand. Hij ontstaat snel en de rook is giftig. Het gaat ook niet alleen aan de lader mis: na een brand in Geel wees een Belgische brandpreventiespecialist erop dat een fietsbatterij ook vuur kan vatten als hij niet aan het opladen is. Daarom gaan de tips hieronder over waar je oplaadt en waar je de batterij bewaart.
Wat we je hier aanraden, doen we in de werkplaats zelf ook. Batterijen laden we daar op in een brandveilige laadcontainer, en nooit zonder dat er iemand bij is.
Waardoor vat een fietsbatterij vlam?
In een fietsbatterij zitten tientallen lithium-ion cellen. Raakt één cel beschadigd of te heet, dan kan hij de cellen ernaast opwarmen tot ook die doorslaan. Die kettingreactie heet thermal runaway en is lastig te stoppen.
Meestal begint het bij schade, bijvoorbeeld na een val of doordat er vocht in de batterij is gekomen. Ook een lader die niet bij de batterij hoort, of laden in de volle zon of bij vorst, maakt de kans groter.
Aan welke signalen zie je dat je batterij niet meer veilig is?
Stop met laden en gebruik de batterij niet meer als je een van deze dingen merkt:
- de behuizing is bol, vervormd of gescheurd
- de batterij wordt tijdens laden of rijden veel warmer dan je gewend bent
- je ruikt een scherpe of zoetige chemische lucht
- je hoort sissen of knetteren
- er komt rook of vloeistof uit
Is de batterij alleen bol, beschadigd of hard gevallen, en wordt hij niet warm? Leg hem dan buiten neer op een stenen ondergrond, uit de buurt van spullen die kunnen branden, en mail ons foto's. Ook na een val waarbij je niets ziet, kan er binnenin schade zijn. Rookt of sist de batterij, of wordt hij heet? Raak hem dan niet meer aan en bel 112.
Hoe laad je een fietsbatterij veilig?
Kijk eerst in de handleiding van je fiets of batterij welke lader en welke temperatuur de fabrikant voorschrijft. Gebruik de originele lader of een lader die voor jouw batterij gemaakt is. Verder helpt dit:
- Laad bij voorkeur overdag, als je thuis en wakker bent.
- Laad in een ruimte met een werkende rookmelder, en niet in de gang of bij de voordeur. Dat is je vluchtroute.
- Zet batterij en lader op een stabiele, onbrandbare ondergrond, zoals een stenen vloer. Dus niet op de bank of op een kartonnen doos.
- Laat ruimte vrij rond de lader, want die wordt warm.
- Laad niet in de volle zon of bij vorst. Komt de batterij uit een koude schuur, laat hem dan eerst binnen op temperatuur komen.
Je mag de batterij gewoon tot 100% laden. Haal de stekker eruit als hij vol is en laat hem niet dagenlang aan de lader liggen. Meer over laden vind je op fietsbatterij opladen.
Deze tips sluiten aan bij de brandpreventietips van de FOD Binnenlandse Zaken op speelnietmetvuur.be.
Hoe bewaar je een fietsbatterij veilig?
Gebruik je de fiets een tijd niet, haal de batterij er dan af en bewaar hem binnen op een droge plek waar het niet vriest en waar geen zon op staat. Een lading van ongeveer 50% is voor de opslag het beste. Laad hem minstens eens per drie maanden even bij, zodat hij niet helemaal leegloopt. Een batterij die lang helemaal leeg staat, kan daardoor beschadigd raken.
Leg de batterij niet tussen spullen die snel vlam vatten, zoals karton of papier.
Wat doe je als een fietsbatterij rookt of brandt?
Ga met iedereen naar buiten, sluit de deuren achter je en bel 112. Probeer de batterij niet zelf te blussen of naar buiten te dragen. Een brandende batterij kan steekvlammen geven, en de rook is giftig.
Rookt of sist de batterij, maar zie je nog geen vuur? Bel dan ook 112. Zo'n batterij kan binnen korte tijd vlam vatten. Laat de brandweer bepalen wat er daarna moet gebeuren.
Mag je een beschadigde batterij naar ons opsturen?
Niet zonder overleg. Een beschadigde lithium-ion batterij valt onder strenge vervoersregels en mag niet zomaar met de post of een pakketdienst mee. Laad hem niet meer op en mail ons eerst foto's van de batterij en van de sticker of typeplaat. Wij bepalen dan hoe hij veilig bij ons komt.
Open de batterij ook niet zelf om te kijken wat er mis is. Onderhoud en herstelling horen bij een deskundige. Wil je de batterij alleen kwijt? Dat kan gratis bij ons, ook als hij kapot is.
Veelgestelde vragen
Liever niet. Laad bij voorkeur overdag, als je thuis en wakker bent, zodat je het merkt als er iets misgaat. Moet het toch ’s nachts, laad dan in een ruimte met een werkende rookmelder en niet in de gang of in je slaapkamer.
Haal de stekker eruit als de batterij vol is. Even laten staan is geen probleem, maar laat hem niet dagenlang aan de lader liggen. Je mag de batterij gewoon tot 100% laden.
Dat kan, als het er niet vriest, de batterij op een stenen of betonnen vloer staat en er een rookmelder hangt. Laad niet onder 0 °C. In de winter laad je de batterij beter binnen.
Een echte explosie is zeldzaam. Wel kan een beschadigde batterij in korte tijd heel heet worden en met steekvlammen branden. Laad een batterij met schade daarom niet meer en mail ons eerst foto’s.
Na een harde val kan er binnenin schade zijn die je van buiten niet ziet. Leg hem daarom buiten neer en laad hem niet meer op. Mail ons foto’s, dan kijken we of een controle nodig is.